Tagarchief: staatsschuld

Is een overheidstekort & bijbehorende staatsschuld slecht?


Ot en Sien

De Vraag

Nederland heeft een tekort op de begroting -4.1% BBP- en een flinke staatsschuld -85% BBP. Wat is het probleem daarmee?

De Analyse

Ook al lijkt het vreemd: Het hebben van een tekort op de begroting en/of een flinke schuld hoeft op zich geen probleem te zijn. Kijk ik bijvoorbeeld naar mijn eigen inkomen dan heb ik in mijn hele leven voornamelijk een overschot op de begroting gehad met twee uitzonderingen: Tijdens mijn studietijd ging ik een beetje in de min en een jaar of 10 geleden heb ik een huis gekocht. Toch hoef ik mij niet ongerust te maken: De hypotheek kan ik makkelijk betalen en als ik het huis verkoop krijg ik mijn centen weer terug.

Het punt is namelijk niet het tekort of overschot op de begroting of het hebben van een hoge of lage schuld maar wat er met die centen gedaan wordt. Een overheid die zuinig aan doet, het geldt niet verkwanselt en toch in de min draait om kinderen te laten studeren doet een verstandige investering in de toekomst van het land. En dat de staatsschuld dan toeneemt is op zich irrelevant: Daar staan in de toekomst (veel) hogere belastinginkomsten tegenover. Je zou als land wel gek zijn om je jeugd niet te laten studeren.

Aan de andere kant is een overheid die in de plus draait, z’n schulden aflost en zuinigjes aan doet niet meteen goed bezig. Als dat betekent dat deze inteert op eerder gedane investeringen -opleidingen van de burger, infrastructuur, orde & gezag- dan komt boontje vanzelf om zijn loontje: In de toekomst zal de economie afkoelen en de burger er op achteruit gaan

Conclusie

Niet het tekort of overschot op de begroting en ook niet de hoogte van de staatsschuld is belangrijk maar hoe verstandig de overheid met de belastingpoet omgaat. Niet de inkomsten van de overheid bepalen de houdbaarheid van de begroting maar de uitgaven.

Dat geeft gelijk aan wat er nu mis is met het openbare debat over de publieke financiƫn. Er wordt alleen gepraat over hogere belastingen en snijden in de uitgaven. Maar niemand heeft het er over welke uitgaven van de overheid noodzakelijk zijn en welke niet. Wat is de verantwoordelijkheid van de overheid -en zal dus tegen hoge kosten gedaan moeten worden- en wat kan beter aan de burger overgelaten worden -tegen lage kosten?

En dat is het echte probleem.

8 reacties

Opgeslagen onder Politiek

Austerity in Litouwen


Weetfeitje van de dag

In Litouwen komt een linkse regering:

The left-leaning coalition now likely to take over after Sunday’s parliamentary election has promised to ease the pain by raising the minimum wage, shifting the tax burden towards the better off and postponing adoption of the euro.

One coalition leader told Reuters the budget deficit might, at a later date, be allowed to go above the level that euro zone policymakers view as prudent.

Wat betekent dat?

Politici kunnen alleen maar aan de macht komen en blijven als ze genoeg stemmen krijgen. Daarom beloven ze altijd hele fijne dingen. Hoger minimum loon, minder bezuinigen en die staatsschuld: Ach, dat kan wel wachten.

Maar uiteindelijk bestaat Sinterklaas niet. Uiteindelijk zal de rekening moeten worden betaald. De Litouwers zijn in zwaar weer gekomen tijdens de crisis omdat ze de voorgaande jaren veel te veel geleend hadden -in Euro’s- en niet meer konden afbetalen.

Nu komt er een nieuwe regering die vindt dat als de bevolking niet meer wil lenen dat de overheid dan maar moet doen. Ik denk dat de Litouwers voor een verrassing komen te staan.

Mijn voorspelling

De nieuwe regering schuift de bezuinigingen op de lange baan, pensioenen en uitkeringen worden verhoogt, net zoals het minimum loon en de staatsschuld gaat oplopen.

Daardoor zal de rente op de markt stijgen, de regering zal allerlei ‘stimulus’ maatregelen gaan nemen en de staatsschuld zal nog verder oplopen. De economische groei stopt, er komen massa ontslagen omdat niemand meer in Griekenland wil investeren en de Griekse jeugd emigreert massaal. Duitsland wil wel helpen als de Griekse regering stevig snijdt, de werkeloosheid loopt op tot over de 25% en onder jongeren tot over de 50%. En na een paar jaar gaat Griekenland toch uit de euro en devalueert zijn nieuwe Drachme.

1 reactie

Opgeslagen onder Eurocrisis

Korting op je pensioen: Wat kost dat?


De Stelling

Door de Eurocrisis stroomt er veel geld van Zuid Europa naar het noorden. Nederland, Duitsland en zelfs Frankrijk lenen (kort) voor zeer lage rentes -soms zelfs negatief. Maar de tegenhanger is natuurlijk dat alle pensioenfondsen onder water zijn:

Korting pensioenen vanaf volgend jaar vrijwel zeker

Is dit voordelig? Nadelig?

Wat kost dat?

Laten we eens een dikke duim schatting maken. Neem aan dat pensioenen in principe inflatie en koopkracht gecorrigeerd worden en stel dat er eenmalig 5% gesneden wordt. Wat kost dat?

Er zijn ca. 7 miljoen werkende Nederlanders die voor hun pensioen sparen. Een gemiddeld pensioen is zo’n 10k per jaar, 20 jaar lang. Dat komt dus op een korting van 70 miljard in totaal. Er zijn ook zo’n 2 miljoen pensionado’s die nog ieder gemiddeld 10 jaar te gaan hebben. Volgens dezelfde berekening komt dat neer op 10 miljard.

Totaal: 80 miljard.

Waar gaan die centen heen?

In principe is dit geld niet weg. De staat kan tegen veel lagere rente lenen en hoeft dus niet de belastingen te verhogen. Een vestzak-broekzak verhaal. Maar als de staat nu tegen 5% moest lenen dan keek ze wel link uit met het laten oplopen van de staatsschuld: Het volk zou in opstand komen. Nu is er geen enkele politicus die zich hier om bekommert. De rekening is immers impliciet al bij de burger geparkeerd.

Conclusie

Het is misleidend als de Minister zegt dat de Grieken ons geen geld gaan kosten. De burger betaalt immers via lagere pensioenen tientallen miljarden terwijl politici rustig doorgaan met het uitdelen van cadeautjes.

Maar uiteindelijk komt boontje toch om zijn loontje. Net zoals het in Griekenland opeens afgelopen was, zal het in Nederland ook zo gaan. En dan sta je daar, met je GL partijkaart en je duurzame boodschappentas onder je snelbinder.

4 reacties

Opgeslagen onder Lekker spinnen met ...